Giáo án tích hợp NLS, AI Sinh học 11 Bài 15: Cảm ứng ở thực vật Giáo án Sinh học 11 tích hợp Năng lực số, AI

Giáo án tích hợp Năng lực số, AI Sinh học 11 Bài 15: Cảm ứng ở thực vật được thiết kế dành riêng cho giáo viên, soạn theo yêu cầu của Chương trình GDPT 2018.

Giáo án Sinh học 11 Bài 15 tích hợp Năng lực số, AI được trình bày logic, khoa học, kết hợp giữa kiến thức Sinh học với các hoạt động ứng dụng AI và học liệu số nhằm phát triển tư duy, kỹ năng công nghệ cho học sinh. Kế hoạch bài dạy môn Sinh học 11 Bài 15 gồm File Word để giáo viên dễ dàng cập nhật nội dung và PDF phục vụ lưu trữ hoặc in sử dụng. Giáo án Năng lực số, AI Sinh học 11 sẽ là nguồn học liệu phù hợp cho việc đổi mới phương pháp dạy học trong nhà trường.

Giáo án Sinh học 11 Bài 15 Cảm ứng ở thực vật (Năng lực số, AI)

Ngày soạn:……/……/……

Ngày dạy: ……/……/…….

BÀI 15 – CẢM ỨNG Ở THỰC VẬT

I. MỤC TIÊU

1. Kiến thức

Sau bài học này, HS sẽ:

– Nêu được khái niệm cảm ứng ở thực vật và phân tích được vai trò của cảm ứng đối với thực vật.

– Trình bày được đặc điểm và cơ chế cảm ứng ở thực vật.

– Nêu được một số hình thức biểu hiện của cảm ứng ở thực vật: vận động hướng động và vận động cảm ứng.

– Dựa vào Hình 15.1, kể được năm hình thức hướng động và hai kiểu ứng động ở thực vật.

– Phân biệt được ứng động sinh trưởng với ứng động không sinh trưởng về khái niệm, nguyên nhân, cơ chế và ví dụ.

– Vận dụng được hiểu biết về cảm ứng ở thực vật để giải thích một số hiện tượng trong thực tiễn.

2. Năng lực

a) Năng lực sinh học

– Nhận thức sinh học: gọi đúng tên năm hình thức hướng động và hai kiểu ứng động trên sơ đồ Hình 15.1, nói được kích thích của mỗi hình thức có hướng hay không có hướng.

– Tìm hiểu thế giới sống: đọc được Hình 15.8 để chỉ ra auxin phân bố lệch về phía nào và vì sao ngọn cây cong về phía ánh sáng.

– Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học: giải thích được vì sao người làm rau mầm che tối mấy ngày đầu và vì sao phải làm giàn cho cây mướp, cây thiên lí.

b) Năng lực chung

– Tự chủ và tự học: đọc SGK, quan sát hình để tự hoàn thành phiếu học tập.

– Giao tiếp và hợp tác: chia việc trong nhóm khi đọc hai mục khác nhau rồi báo cáo lại cho nhau.

– Giải quyết vấn đề và sáng tạo: tìm được việc làm trong trồng trọt quanh nhà và chỉ ra việc đó dựa trên hướng động hay ứng động.

c) Năng lực số

– 1.1.NC1b: HS tìm video tua nhanh về hướng động và ứng động ở thực vật để phân biệt hai hình thức cảm ứng; ghi lại từ khoá đã dùng để tìm, lưu ít nhất 02 nguồn (tên kênh hoặc trang web kèm địa chỉ), nêu lí do chọn từng nguồn và ghi mỗi video quay hiện tượng gì, thuộc hướng động hay ứng động vào bảng cuối mục B của phiếu.

d) Năng lực AI

– 11.C2: Nêu được ví dụ nhờ công cụ AI kể thêm ví dụ về ứng động trong trồng trọt, đề xuất được một tính năng mong muốn của công cụ đó và tự kiểm chứng từng ví dụ AI nêu bằng mục III của SGK để loại ra ví dụ thực ra là hướng động.

3. Phẩm chất

– Chăm chỉ: đọc kĩ SGK, quan sát hình rồi ghi chép đầy đủ vào phiếu học tập.

– Trung thực: ghi đúng địa chỉ nguồn video đã xem, không chép câu trả lời của công cụ AI khi chưa đối chiếu với SGK.

– Trách nhiệm: chăm sóc cây ở góc lớp và vườn trường, không bẻ cành, không hái lá cây trinh nữ để nghịch.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Giáo viên

– SGK Sinh học 11 (Kết nối tri thức với cuộc sống); bài giảng điện tử Bài 15.

– Hình 15.1 đến Hình 15.11 (SGK tr.91–95) chiếu trên màn hình hoặc in khổ lớn.

– Phiếu học tập số 15 (Phụ lục 1), in đủ cho mỗi HS một bản.

– Gợi ý đáp án và bảng tiêu chí đánh giá (Phụ lục 2).

– Hai thẻ tình huống về máy tự động và AI ở mục C của phiếu, chiếu chung cho cả lớp.

– Một chậu cây non đã để cạnh cửa sổ nhiều ngày cho ngọn nghiêng hẳn về phía sáng và một chậu cây trinh nữ đặt trên bàn GV.

– Một chậu cây đã đặt nằm ngang vài ngày trước để rễ quay xuống và thân cong lên; nếu không có thì dùng Hình 15.5.

– Hai đoạn video tua nhanh về ngọn cây hướng sáng và về hoa nở đã tải sẵn về máy, dùng khi lớp mất mạng.

2. Học sinh

– SGK, vở ghi, bút.

– Điện thoại hoặc máy tính có kết nối mạng, mỗi nhóm ít nhất một thiết bị, dùng cho Nhiệm vụ 2.3.

– Mỗi nhóm mang tới lớp một đoạn cành cây leo có tua cuốn (mướp, thiên lí, đậu) hoặc ảnh chụp giàn cây leo ở nhà.

Phương án dự phòng cho Bài 15: nếu không có mạng hoặc thiết bị số, GV chiếu hai đoạn video tua nhanh đã tải sẵn về máy, đồng thời phát bộ ảnh in các mốc thời gian của hai đoạn video đó kèm danh mục nguồn in sẵn; HS chọn hai nguồn trong danh mục, chép địa chỉ và ghi lí do chọn vào bảng cuối mục B, không cần đăng nhập tài khoản. Khi tra cứu trên mạng, HS ghi cơ quan hoặc tác giả, địa chỉ trang và thời điểm truy cập; đối chiếu với mục II và mục III của SGK hoặc một nguồn chính thống trước khi kết luận. Nếu không có cây trinh nữ, GV thay bằng Hình 15.7 và Hình 15.9 của SGK.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

Mạch bài: Thực vật đứng yên hay vận động (Mở đầu) → Cảm ứng ở thực vật là gì, có vai trò và đặc điểm nào (Nhiệm vụ 2.1) → Hướng động gồm những hình thức nào (Nhiệm vụ 2.2) → Ứng động khác hướng động ở chỗ nào và chia thành mấy kiểu (Nhiệm vụ 2.3) → Cảm ứng diễn ra theo cơ chế nào và người trồng trọt vận dụng ra sao (Nhiệm vụ 2.4) → Luyện tập lập bảng phân biệt hướng động, ứng động và gọi tên ba hiện tượng quen thuộc tại lớp → Vận dụng đi tìm việc làm trong trồng trọt quanh nhà.

TIẾT 1 (tiết 33) — Khái niệm, vai trò, đặc điểm của cảm ứng; hướng động và ứng động ở thực vật

Hoạt động 1. Mở đầu — Nêu được thực vật vẫn vận động và kể được một vận động của cây mà mình đã thấy (7′)

a) Mục tiêu: HS nhận ra thực vật không đứng yên, kể được một vận động của cây mà mình đã từng thấy và nêu được điều mình cần tìm hiểu thêm trong bài.

b) Nội dung: HS quan sát chậu cây có ngọn nghiêng hẳn về phía cửa sổ và chậu cây trinh nữ trên bàn GV, đọc câu hỏi mở đầu (SGK tr.90): thực vật đứng yên hay vận động, chúng mở rộng không gian sống, tìm kiếm dinh dưỡng và hướng đến các điều kiện sinh thái thích hợp bằng cách nào. Sau đó mỗi HS ghi vào mục A của phiếu một vận động của cây mà mình đã thấy và một điều cần tìm hiểu thêm.

c) Sản phẩm: Mục A của phiếu học tập, gồm: dự đoán trả lời câu hỏi mở đầu; một cây nghiêng về phía cửa sổ mà HS từng thấy; một hiện tượng ở cây xảy ra rất nhanh khi bị chạm vào; một điều cần tìm hiểu thêm và cách tìm hiểu.

....................